ROMANTYZM

1822r  ( wydanie ballad i romansów) – 1864r (upadek powstania styczniowego)

Najsłynniejsi twórcy polscy:

·         Adam Mickiewicz

·         Juliusz Słowacki

·         Zygmunt Krasiński

·         Aleksander Fredro

Pojęcia:

Indywidualizm romantyczny – poczucie swojej wyjątkowości, stawianie siebie ponad światem, osamotnienie, skłócenie ze światem

Kult geniusza – przyznawanie wysokiej rangi jednostkom wybitnym

Historyzm – zainteresowanie twórców romantycznych historią, przenoszenie akcji utworów w czasy historyczne, ukazanie jednostki uwikłanej w historię

Ludowość romantyczna – zwrot do motywów ludowych, czerpanie pomysłów z opowieści ludowych

Mistycyzm – założenie możliwości duchowego kontaktu z sferą nadprzyrodzoną

Miłość romantyczna – oddzielenie miłości od szczęścia, uczucie szalone, nie liczy się z rozsądkiem,

prowadzi do obłędu lub śmierci

Poeta wieszcz – wzór poety proroka, mający zdolności profetyczne

Tyrteizm –zagrzewanie w poezji do walki

Orientalizm – zafascynowanie Bliskim Wschodem, kulturą arabską

Bohater romantyczny:

·         Młody, wyobcowany, poeta skłócony ze światem, nieszczęśliwa miłość

·         Przechodzi metamorfozę

·         Staje się bojownikiem o sprawy kraju, poświęca się dla niego

Historiozofia – filozofia dziejów, poszukiwanie sensu wydarzeń historycznych

Historiozofia romantyczna:

a)      Mesjanizm – hasło „Polska Mesjaszem narodów”, dzieje polski są odwzorowaniem męki i śmierci Chrystusa, wiara w zmartwychwstanie Polski

b)      Prowidencjalizm – Bóg kieruje światem, historia jest wyłącznie wynikiem wyroków boskich